Paul Verheijen

FRANCESCO BONERI

Tempelreiniging

Chaos

Francesco Boneri - wegens zijn relatie met Caravaggio ook wel Cecco del Caravaggio genoemd - koos in zijn uitbeelding van de Tempelreiniging voor een toneelmatige enscenering met het interieur van een tempelgebouw als coulisse. De verhaaldynamiek en het brede gamma aan uitgebeelde emoties zijn kunstig weergegeven.

Jezus daalt rechts een trap af en haalt met zijn zweep uit boven de in paniek geraakte mannen. Zijn gezicht is vertrokken van woede, zijn ogen schieten vuur en zijn bovenlichaam is krachtig gedraaid.

In de figurengroep links heerst een chaos van jewelste. Het lijkt wel of Boneri wil bewijzen dat hij in staat is diverse hoofden vanuit alle mogelijke standpunten in beeld te brengen. Een kaalkop ligt languit met een gebroken schaal op het bordes. Mogelijk stond hier een man uit de Romeinse wijk Ripa model die navolgers van Caravaggio wel vaker afbeeldden.

De dramatiek van het verhaal wordt versterkt door het licht dat van linksboven naar binnen komt en als een brede strook door het beeld loopt. Het valt op Jezus' vertoornde gezicht en hand en glijdt over de groep, waarin het gezichten, handen en andere lichaamsdelen benadrukt. Het wordt zo een theatraal geheel.
Francesco Boneri (Cecco del Caravaggio) ((1588/90->1620)
La cacciata dei cambiamonete dal tempio (1610-15)
Olieverf op doek, 128 x 173 cm
Berlijn - Gemäldegalerie
2016 Paul Verheijen / Nijmegen