ALBRECHT DÜRER
Madonna met de peer
Madonna met de peer
In de peer gehapt
Dürer toont een busteportret van de Maagd Maria tegen een zwarte achtergrond, die met een teder neergeslagen blik het Kind Jezus op een doek presenteert. Het zachte Madonna-type en het Kind dat op zijn zij ligt, komen overeen met laatgotische voorbeelden, terwijl de bleke kleuren en zachte modellering meer van Italiaanse oorsprong zijn.
In zijn linkerhand houdt het Kind een stukje peer vast. In de christelijke iconografie staat de peer (en in afgeleide vorm een stukje daarvan) symbool voor de zoetheid van de liefde van Christus en de vrucht van het eeuwige leven. Door haar zoete smaak wordt de peer in de westerse christelijke kunst vaak geassocieerd met de vrucht van de Boom des Levens uit het aards paradijs. Waar de appel in de traditionele iconografie de val van de mensheid en de kennis van goed en kwaad vertegenwoordigt, staat de peer juist voor de belofte van verlossing en eeuwig leven in Christus. Dat de peer door Christus wordt vastgehouden maakt duidelijk dat Dürer zinspeelt op Christus' latere offer en de zoetheid van zijn genade. Het stukje peer in de linkerhand van Jezus symboliseert de liefde van Christus voor de mensheid. Dürer benadrukt tevens de tederheid en de zachte familiariteit tussen moeder en kind. Geïnspireerd door theologische traktaten en preken, zoals die van Bernardus van Clairvaux over het Hooglied, staat de zoete smaak van vruchten symbool voor de innerlijke zoetheid van het hart en de gaven van de wijsheid. Wat dit werk uniek maakt, is dat er twee kleine tandjes in het peerschijfje staan. Waar de hap uit de appel door Adam en Eva de erfzonde en de dood bracht, symboliseert de hap van Jezus uit de zoete peer dat Hij vrijwillig de menselijke natuur aanneemt om die zonde juist te overwinnen en de belofte van het eeuwige leven (de Boom des Levens) in te lossen. |
|
Albrecht Dürer (1471-1528)
Maria mit der Birnenschnitte (1512) Olieverf op paneel, 49 x 37 cm Wenen - Kunsthistorisches Museum |