Edmund (Edmundus of Eadmundus) werd in 850 geboren en op 15-jarige leeftijd op Kerstmis gekroond door bisschop Humbertus tot koning van de Angelsaksen. Monniken en vrome lieden kenden toen het Psalter uit hun hoofd, zodat ze de psalmen konden opzeggen onder het werk, op reis of bij andere gelegenheden. Om dit uit het hoofd te leren leefde Edmund een jaar lang in eenzaamheid in zijn koninklijke toren in Hunstanton in Norfolk.
Edmund raakte later verwikkeld in een strijd met Deense Vikingen onder leiding van de broers Ingvar en Hubba. Uit woede en afkeer van het christendom verwoestten zij kerken en kloosters en vermoordden priesters en monniken. Het verhaal gaat dat nonnen van een bepaald klooster niet zozeer de dood vreesden, maar wel bang waren verkracht te worden en zo hun maagdlijkheid te verliezen. Daarom sneden ze hun neus en bovenlip af om afschrikwekkend over te komen. Het hielp, ze werden niet verkracht, maar wel allen aan het zwaard geregen.
Edmund werd gedwongen zijn christelijk geloof te verzaken en vazal van de Vikingen-broers. Hij weigerde en dus werd hij met knuppels geslagen, vervolgens aan een boom gebonden. Zijn huid werd aan flarden geslagen door langdurige zweepslagen. De Vikingen maakten van hem als spel een doelwit om op te schieten, tot zijn lichaam bezaaid was met pijlen als een stekelvarken, maar hij wel leek op een engel. Hij overleefde dat waarop hij werd onthoofd. Zijn hoofd werd in een bos in de struiken verborgen.
Ook bisschop Humbertus werd toen vermoord.
Hier, hier!
De verschillende legendes vertellen verder dat toen zijn onderdanen zijn lichaam zochten, zij een grote grijze (wolfs)hond zagen (varianten spreken over een beer of over een wonderbaarlijk licht) die het hoofd bewaakte dat voortdurend 'hier, hier!' riep.
Sinds 1095 rust het in de abdij van de stad, later Saint-Edmunds genoemd. De rest van zijn lichaam schijnt vanaf 1216 bewaard te worden in de Saint-Sernin in Toulouse.
Zijn graf in Saint-Edmunds werd beroemd en een bedevaartplaats. De pijlbeschieting maakte Edmund ook tot pestheilige. Als martelaar is hij steeds vereerd in heel Engeland.
Het Roomse Martelaarsboek herdenkt hem op 20 november. Op deze dag wordt ook Humbertus herdacht.
Edwoldus van Cerne, een broer van Edmund, is ook heilig verklaard en wordt herdacht op 29 augustus.
Martelaarschap & Onthoofding Edmundus (±1130)
Miniatuur
MS M.736 folio 14
recto (linkerafbeelding) en verso (rechterafbeelding), 27 x 19 cm elk
New York - Morgan Library & Museum
