Paul Verheijen

MAXIMILIAN KOLBE

Held van Auschwitz

De Poolse Rajund Kolbe werd op 7 januari 1894 geboren toen Polen nog een Russische provincie was. Na een visioen van Maria werd hij franciscaan met de kloosternaam Maximilian Maria. Zijn gezondheid had te lijden onder een geregeld terugkerende tbc. Van 1930 tot 1936 verbleef hij in Japan waar hij zich inzette voor een grotere verering van Maria. Na de inval van de Duitsers in Polen, kreeg Kolbe het aanbod de Duitse nationaliteit aan te nemen hetgeen hij weigerde. Hij hielp ondergedoken joden en sloeg een kritische toon aan tegen de bezetter. In februari 1941 werd hij daarom opgepakt en op transport gezet naar Auschwitz, waar hij onder erbarmelijke omstandigheden in het geheim bleef werken als priester.
In juli van dat jaar wist een gevangene te ontsnappen. Als represaille werden tien mannen aangewezen om naakt doodgehongerd te worden in een kelderruimte onder blok 11. Onder hen bevond zich sergeant Franciszek Gajowniczek (1901-1995) die wanhopig om genade riep. Kolbe hoorde die noodkreet, stapte naar voren en zei: 'Ik ben een katholiek priester. Ik zou in plaats van die man willen sterven. Ik ben oud. Hij heeft vrouw en kinderen'. Zijn aanbod werd geaccepteerd.
Op 14 augustus waren naast Kolbe nog drie gevangenen in leven. Dat duurde de kampleiding te lang, want de cel was nodig voor andere gevangenen. Met een fenolinjectie maakte een kamparts een einde aan hun leven en werden hun lichamen in de ovens verbrand.

Kolbe werd in 1971 zaligverklaard door Paulus VI en de Poolse Johannes Paulus II verklaarde hem in 1982 heilig. Bij beide verklaringen was tijdens de plechtigheid ook sergeant Gajowniczek aanwezig. De liturgische gedenkdag van Kolbe werd zijn sterfdag 14 augustus.

Doornenkroon

De Poolse salesiaan Leszek Kruczek maakte de hier afgebeelde buste van Kolbe in franciscaner habijt die zijn hoofd ten hemel richt en een doornenkroon en kruisje in zijn handen klemt. Dit verwijst naar het visioen uit zijn jeugd waarin de Maagd Maria hem een witte en een rode kroon aanbood. Kolbe koos om beide te ontvangen. De witte kroon staat symbool voor een leven in heiligheid en volmaakte kuisheid en de rode kroon voor het sterven als martelaar. De jonge Kolbe antwoordde Maria dat hij beide kronen wilde hebben. Dit jeugdige visioen bleek dus een voorafspiegeling te zijn van zijn latere leven en dood.
Leszek Kruczek (1975)
Swiety Maksymilian Maria Kolbe (2009)
Buste
Krakau - Henryk Jordanpark
2016 Paul Verheijen / Nijmegen